VERSLAG van de WORKSHOP "Oorlog/vrede in het Afrikaanse Grote-Merengebied, tegen de achtergrond van de globalisering"

NEDERLANDS SOCIAAL FORUM, 26-28 november 2004

(zaterdag 27 november, Rode Kamer, Beurs van Berlage, te Amsterdam)

De druk bezochte bijeenkomst werd ingeleid door sprekers (m/v) uit Burundi, Rwanda en de DR Congo. Hun kijk op de situatie in hun landen vertoonde grote overeenstemming en verschilde tegelijk radikaal van van wat men daarover doorgaans in de Westerse media te horen krijgt.

Hun landen zijn een spreelbal van mondiale belangen van geld en macht die hun centra hebben in de hoofdsteden van de VS en Europa. De immense bodemrijkdommen van Congo, de olie in Soedan en die van het kustgebied van Angola tot Guinee, in combinatie met de dreiging vanuit het islamitische Noord-en Centraal Afrika, vormen een geostrategisch dilemma.

De macht over de economische gordel die loopt van Ethiopie en Kenya aan de Indische Oceaan tot Angola en Congo aan de Atlantische Oceaan wordt als essentiëel beschouwt voor de continuering van de Westerse welvaart op langere termijn. Aan Museveni van Oeganda en Kagame van Rwanda is de taak opgedragen dit erfgoed militair te bewaken en beschikbaar te houden voor ongestoorde exploitatie van multinationals.

De meeste mensen in het westen hebben er geen voorstelling van om welke belangen het gaat: maar in westerse denktanks beseft men dat Congo behalve uranium, koper , cobalt, diamant, coltan en tropisch hout enz. , bovendien in zijn bodem nog immense amper onderzochte reserves aan olie en gas bezit, en in de vorm van de Congostroom, die in grootte te vergelijken is met de Amazonerivier, beschikt over enorme hoeveelheden zoet water en bijna onuitputtelijke hydro-energiebronnen.

De zucht van multinationals om profijt te trekken uit deze rijkdommen staat op gespannen voet met de democratische zelfbeschikking die de volkeren na de koloniale periode was beloofd. Gekozen leiders werden zo nodig vermoord, schandelijk vervalste verkiezingen nochthans geaccepteerd (Kagame!) als de belangen van Westen maar veilig worden gesteld. Zo hebben Kagame en Museveni jarenlang hun gang mogen gaan in Congo ten koste van miljoenen doden. In Burundi is thans de meerderheid vluchteling, niet meer in staat zichzelf te voeden, terwijl het land rijk en vruchtbaar is, aldus Sindayigaya uit Burundi.

Maar de tijd van Kagame is aan het verstrijken, zo voorspelde Victor Nzuzi uit Congo : In Kinshasa worden zaken gedaan met de Wereldbank en het IMF, die (zogenaamde) schuldkwijtschelding bieden tegenover vergaande concessies aan het multinationale bedrijfsleven; en het imago van Joseph Kabila is heel wat beter dan dat van de bloeddorstige Kagame.

In tegenstelling tot wat men ons hier wil doen geloven is etnische haat niet de reden van de tragedie in de regio: etnische en religieuze verschillen worden aangewakkerd en geëxploiteerd door buitenlandse machten en hun lokale vazallen: vindt men niet etnische strijd in Afrika altijd daar waar grote financiële belangen in het spel zijn: Nigeria, Soedan, Congo, aldus de Rwandese inleidster Victoire Umuhosa. In haar land zijn het kleine oligarchieën die etniciteit (Hutu of Tutsi) alleen maar gebruiken om hun machtspositie veilig te stellen; alleen als de dictator wordt gedwongen tot een open dialoog over deling van de macht, kan Rwanda een democratisch land worden.

Sprekend vanuit haar ervaringen tijdens een recente reis door Congo zei Nelly Koetsier dat de Congolezen geen begrip kunnen opbrengen voor de gemakzucht en het napraatgedrag van de westerse persmedia en woordvoerders van veel NGO's , die niet de moeite nemen om de achtergronden van de problemen te onderzoeken: Dat Rwanda bedreigd zou worden door Hutu uit Congo of dat Kagame in Congo ingrijpt om de Banyamulenge te beschermen, kan niet serieus worden genomen: het Rwandese leger is het sterkste van de regio, en de meeste Banyamulenge zijn fel tegen ingrijpen van Kagame! Nederland moet zijn steun aan het regime van Kagame danook onmiddellijk stop zetten!

De vraag of in Congo verkiezingen in de loop van 2005 mogelijk zijn, verdeelt de Congolese gemeenschap, zo bleek uit de discussie, die echter door tijdnood voortijdig moest worden beeindigd.

namens Congo-Ned
Nico Dekker

Congolees Sociaal Forum gaat van start.


Restaurant tijdens NSF-2004


Op 26 juli 2005 werd in Kinshasa het startsein gegeven voor de oprichting van het Congolees Sociaal Forum (FSC). Een groot aantal afgevaardigden van niet-gouvernementele organisaties was daarbij aanwezig, die zich verenigden onder het motto "Voor een ander Congo, rechtvaardiger, meer solidair, meer leefbaar!"

De zaal zinderde van het engagement om een keer te brengen in de rampzalige situatie waarin het land thans nog verkeert. De société civile zelf moet het intiatief nemen, zo werd door één der inleiders gezegd, want te lang reeds hebben we als burgers een afwachtende houding aangenomen: een welvarend Congo is mogelijk als we de handen ineen slaan, de Republiek moet worden teruggegeven aan de burgers!

Een van de sprekers, trekker voor het totstandkomen van de bijeenkomst, was Victor Nzuzi, boerenleider uit Bas-Congo, die zich presenteerde als vertegenwoordiger van de organisatie NAD (Nouvelle Alternative pour le Développement). Hij bezocht de laatste jaren talloze sociale fora (WSF, ESF, het Afrikaanse Sociale Forum, ...), waaronder het Nederlandse NSF in 2004. Op de bijeenkomst gaf hij een indruk van de ideeën en het enthousiasme die leven onder de altermondialisten overal ter wereld, en ook van de successen die men reeds heeft geboekt onder andere bij de Wereldhandelsorganisatie. Hij riep op tot verwerping van de Congolese staatsschuld en tot verzet tegen sommige multinationale ondernemingen en neoliberale politici die het volk verpletteren.

Dat het eerste Congolese Sociaal Forum binnenkort gaat plaatsvinden, daaraan behoeft, gezien het enthousiasme bij de aanwezigen, niet te worden getwijfeld. Maar de organisatie ervan eist nog heel wat voorbereiding. Danny Singoma van CENADEP (Nationaal Centrum voor Ontwikkeling en Participatie van de Bevolking) hoopt dat het in de tweede helft van augustus te realiseren is. De zaal overstelpte de organisatoren met een stortvloed van aanbevelingen en voorstellen. Het FSC mag niet blijven steken in mooie woorden maar moet uitmonden in voorstellen voor heuse oplossingen. Er zal een Cahier de Charge (basisdocument) moeten worden opgesteld voor participerende bewegingen met voorstellen voor concrete actie. Een lobby-comité zal moeten zorgen voor het bewerken van de machthebbers.

Maar er moet ook worden gewerkt aan verbreding van de basis; zo is het contact met kerken en vakbonden nog niet voldoende ontwikkeld. Daar zullen alle deelnemers aan moeten werken. Ook de Congolese diaspora moet erbij betrokken worden. Het bureau van het CNONGD (Nationale Raad van NGO's) zal dienen als coördinatiecetrum.

Het verslag (op de website van de société civile) eindigt met de constatering: "Het Congolese Sociale Forum is thans van start, het grote karwei voor de verwezelijking ervan is begonnen!" LEVE HET FSC!

home